Becoming: Hoe Michelle Obama wil ontsnappen aan de gouden kooi van Washington

Michelle Obama

So little of who I am happened in those eight years. So much more of who I was happened before.” 

Michelle Obama

Een persoonlijke memoire dat het best verkochte boek van 2018 werd. Gevolgd door stadion tours over de hele wereld in 2019. In mei 2019 kwam ze ook naar Amsterdam, en zat ik samen met mijn moeder en zus op de voorste rij van het balkon om haar te zien. Een avond vol anekdotes, droge humor, inspiratie en emotie. Hoe kun je zo’n persoonlijk verhaal met zo’n grote groep mensen delen en het laten voelen alsof je in een intieme, gezellige ruimte met elkaar zit?

Hoe kun je met een boek stadions en concerthallen vol krijgen? Wie doet dat nou? En waarom willen zo veel mensen van over de hele wereld haar zo graag horen spreken? Wat is haar kracht?

Michelle Obama voelt heel goed aan hoe ze andere mensen kan inspireren, met name jonge vrouwen. Zo heeft ze in de afgelopen jaren haar eigen platform weten te creëren waardoor ze in staat is om haar boodschap van hoop, verbinding en het geloof in ieders unieke stem over te brengen als geen ander.

Invloed

Michelle Obama is een van de meeste geliefde vrouwen wereldwijd. Al jarenlang voert ze lijstjes aan waarin ze wordt bejubeld, bewonderd en op een voetstuk wordt gezet. Maar voor een ieder die haar memoire Becoming heeft gelezen of nu op Netflix de documentaire heeft gezien: Michelle Obama vindt het vreselijk om in een gouden kooi te leven.

Als iemand nog denkt dat ze ambities heeft om VP te worden van Joe Biden, streep dat maar van je lijstje. Als we 1 conclusie kunnen trekken uit alles wat ze zegt en doet dan is het wel dat de politiek en de bubbel van Washington haar gestolen kunnen worden. Ze vind het vreselijk, de wijze waarop ze zelf is behandeld, haar familie, maar ook de wijze waarop er politiek wordt bedreven ten koste van de inwoners van het land.

Maar de kracht van Michelle Obama reikt ook veel verder dan haar eigen land. Ze is nu een wereldster geworden. Haar social media kanalen bereiken miljoenen mensen. Ook veelal buiten de Amerikaanse grenzen. Ze treedt daarmee in de voetsporen van voormalig First Lady Eleanor Roosevelt die tijdens het Presidentschap van Franklin Delano Roosevelt haar eigen radio uitzendingen had vanuit het Witte Huis. Een platform waardoor ze rechtstreeks in de huishoudens kwam van de Amerikaanse gezinnen. En een middel had om vrouwen aan te spreken. Michelle Obama heeft anno 2020 haar eigen kanalen gerealiseerd. Van social media, haar boek, haar stadion tour tot haar non profit organisaties.

Eleanor Roosevelt
Photo: Franklin D. Roosevelt Presidential Library

De boodschap van Michelle Obama

Is simpel en draait om verbondenheid. Ze wil mensen inspireren met haar verhaal, maar bovenal wil ze mensen activeren. Deel je verhalen, je bent uniek zegt ze steeds. Wat er in jouw leven gebeurt kan voor een ander een bron van kracht zijn. Wees je bewust van de kracht die er schuilgaat in jouw stem. En gebruik je stem! Niet alleen om te stemmen bij verkiezingen, maar elke dag. Spreek je uit tegen onrecht, zet je in voor je ‘community’, benut alle kansen die er zijn. De lat ligt hoog.

Met haar boek en deze Netflix documentaire laat ze zien waar ze voor staat en hoe ze haar eigen stem wil gebruiken om een nieuw pad voorwaarts te vinden. Ze spreek meisjes en vrouwen uit allerlei achtergronden aan. Afro-Amerikaans, latino, immigrant of transgender. Voor haar staat vast dat het delen van persoonlijke verhalen met elkaar ervoor zorgt dat we als samenleving meer naar elkaar om zien en we ons met elkaar verbonden voelen.

When we all vote

Zullen we Michele Obama nog op de campagne trail van Joe Biden zien? Online of in real life? Dat is een interessante vraag. Want haar aantrekkingskracht en haar bereik kunnen een belangrijke rol spelen om de Democratische achterban te motiveren om te stemmen in november. Een van de redenen waarom 2016 een rampjaar werd was mede omdat een grote groep van deze achterban niet kwam stemmen.

Maar ze zit op dat front ook zeker niet stil. Want het initatief When we all Vote is al sinds 2018 actief. Doel? Zoveel mogelijk Amerikanen naar de stembus krijgen. Niet alleen voor 4 jaarlijkse Presidentsverkiezingen. Maar juist ook voor lokale verkiezingen, voor je senator, je afgevaardigde in het Congres. Het platform is mix van celebrities die als ambassadeur optreden en campagne mensen die zich inzetten voor eerlijke verkiezingen. Stap 1: zorgen dat kiezers zich tijdig registreren zodat ze bij verkiezingen mogen stemmen. Dat klinkt wellicht heel simpel, maar in de Verenigde Staten is de weg naar een stembus een hele moeilijke en tijdrovende bezigheid. En worden door het systeem van ‘gerrymandering’ nog steeds veel Afro-Amerikaanse kiezers benadeeld doordat hun stem door slimme aanpassingen van een kiesdistrict niet meer in de meerderheid zal zijn.

Stap 2 is zorgen dat mensen dan ook daadwerkelijk gaan stemmen door eigen stembuddy’s om zich heen te verzamelen. Als iedereen die gaat stemmen ervoor zorgt dat 2-4 anderen uit zijn of haar directe omgeving ook gaan stemmen dan komt het sneeuwbal effect goed op gang. Meer mensen naar de stembus leidt tot een beter resultaat.

Om te zorgen dat de kiesdistricten eerlijker worden verdeeld is Eric Holder, Attorney General tijdens de Obama Administration, nu bezig met de National Democratic Resdistriction Committee.

De rol van Michelle Obama in de toekomst

De 8 jaar in het Witte Huis waren voor haar en haar familie buitengewoon. Als eerste Afro-Amerikaanse President waren niet alleen de verwachtingen hoog gespannen, er lag een vergrootglas op alles. Het gezin, het doen en laten van de First Lady. Nu ze haar vrijheid terug heeft zie je pas hoe onvrij ze eigenlijk nog steeds is. De gouden kooi van het Witte Huis heeft ze dan misschien verlaten, maar haar vrijheid heeft ze er zeker niet mee terug gekregen.

Maar door haar openhartigheid, haar nieuwsgierigheid en haar doorzettingsvermogen zien we wel hoe ze haar stem gebruikt in het publieke debat. En hoe ze vooral probeert om de jonge generatie een stem te geven in dit publieke debat.

Your story is what you have, what you will always have. It is something to own.”

Michelle Obama – Becoming

Storytelling op zijn best.

Komt ze ooit terug op haar uitspraken dat ze geen enkele politieke ambities heeft? Kan ze druk weerstaan van haar eigen achterban om geen gooi te doen? Joe Biden zei al dat hij haar ‘in a heartbeat’ zou kiezen als VP, als ze er voor open zou staan.

Het lijkt alsof we op een kruispunt staan in haar publieke leven. Gaan we haar de komende jaren vaker zien en horen? Zeker, maar niet per se in de politieke arena. Wel als voorvechtster van gelijke rechten en een inclusieve samenleving. Door haar verhaal te vertellen en jonge mensen aan te moedigen dat ook te doen. Constant op zoek naar het gemeenschappelijke, de verbondenheid als samenleving.

Dit snijvlak tussen het publieke en politieke debat is misschien wel de beste plaats voor haar. Omdat ze hier al haar macht kan inzetten, zonder dat er politiek wisselgeld tegenover hoeft te staan. Hoe meer mensen zich vertegenwoordigd voelen door de Amerikaanse politiek, hoe meer mensen gebruik maken van hun stemrecht, hoe meer mensen van alle achtergronden hun stem laten horen: hoe diverser en beter vertegenwoordigd de Verenigde Staten zullen worden.

En dat is misschien wel de ultieme kans die zij hier heeft. En hoop ik dat ze daarom niet kiest voor een politiek gevecht ergens de komende jaren, maar haar stem blijft gebruiken voor ‘the greater good’.

True community is based upon equality, mutuality, and reciprocity. It affirms the richness of individual diversity as well as the common human ties that bind us together.”

Pauli Murray, invloedrijke Afro-Amerikaanse burger- en vrouwenrechten activiste